"The History of the Italian Fountain Pen 1900-1950" by Letizia Jacopini

Największe, najlepsze i ... jedyne kompendium wiedzy na temat historii pióra włoskiego. Historii, która jak się okazuje jest niezwykle bogata i piękna. Pióra ze słonecznej Italii są bowiem uznawane za jedne z najpiękniejszych i oba tomy dzieła Letizii Jacopini, bardzo starannie wydane i bogato ilustrowane, nie pozostawiają w tej kwestii najmniejszych wątpliwości.

Książka w języku włoskim i angielskim, prezentująca poszczególne firmy w układzie alfabetycznym. W pierwszej kolejności mamy możliwość zgłębiać historię największych i najbardziej cenionych producentów wraz ze wszystkimi sub-brandami i produkcją "na zamówienie", która nie znalazła się w żadnych katalogach. Dopiero potem, pod koniec każdego tomu, autorka przybliża pozostałych, mniejszych, mniej i kompletnie nie znanych producentów, również w układzie alfabetycznym. Taki układ początkowo sprawia trochę trudności, ale szybko można się do niego przyzwyczaić.

Tom I A-M (stron: 287):

część zasadnicza: Ancora, Aurora, Columbus, Ercolessi, Montegrappa

pozostali producenci A-M: 151 haseł - producentów i sub-brandów.

Tom II N-Z (stron: 247):

część zasadnicza: Nettuno, Omas, Pagliero, Pecco Stilus, Penco F.R.V., S.A.F.I.S., Tabo, Tibaldi, Zerollo

pozostali producenci N-Z: 108 haseł.

Tytuł: La Storia della Stilografica in Italia 1900-1950, The History of the Italian Fountain Pen

Autor: Letizia Jacopini

Rok wydania: -

Wydawca: O.P.S. Milano

Stron: Tom I A-M: 287; Tom II N-Z: 247

Oprawa: twarda w obwolucie

ISBN: -

"Victorian Pencils - Tools to Jewels" by Deborah Crosby

Jeżeli w polu naszych zainteresowań artykułami piśmiennymi leżą wczesne ołówki i pióra maczane, "Victorian Pencils", autorstwa Deborah Crosby to książka z gatunku bezcennych, a już z pewnością pozycja "must have" kolekcjonera.
W mojej opinii nie ma lepszego kompendium i choć autorka w głównej mierze przybliża tematykę produkcji ołówków i ich niesamowitej różnorodności, z racji faktu, że ich wytwórcami były firmy, które oferowały także pióra, nie zostały one w książce pominięte.

Na ponad dwustu stronach, bogato ilustrowanej fotografiami książki możemy zapoznać się ze wszystkimi, najważniejszymi faktami z życia ołówków epoki wiktoriańskiej. Publikacja została podzielona na dziewięć rozdziałów:
Chapter One: History
Chapter Two: Materials
Chapter Three: Ornamentation and Surface Decoration
Chapter Four: Evolution of the Mechanical Pencil
Chapter Five: Figural Pencils
Chapter Six: Not Just a Pencil
Chapter Seven: More Pencils
Chapter Eight: Pencil-Case Makers
Chapter Nine: Display and Care

Miłośnikom wczesnych piór maczanych szczególnie polecam rozdział ósmy poświęcony producentom, gdzie znaleźć można informacje na temat wielu firm, których próżno szukać gdzie indziej. Aikin Lambert, Thomas Addison, Baird-North, Edward Baker, A.T. Cross Company, Eberhard Faber, Leroy W. Fairchild, John Foley i wielu innych.

Tytuł: Victorian Pencils - Tools to Jewels
Autor: Deborah Crosby
Rok wydania: 1998
Wydawca: Schiffer Publishing Ltd.
Stron: 224
Oprawa: twarda
ISBN: 0-7643-0413-5

"Writing History - 150 Years of the A.T. Cross Company" by Barbara Lambert

Za tą pozycją do biblioteczki rozglądałam się bardzo długo, pewnie dlatego, że mam sokoli wzrok dopiero po nałożeniu nań odpowiednich szkieł ;-) Udało się w końcu i jak zwykle nie posiadam się z radości. Piękne, bogate wydanie - zarówno w treść, jak i w ilustracje - którego przygotowanie zostało zlecone przez A.T. Crossa z okazji 150-lecia istnienia firmy.

Autorka książki w ciekawy sposób przybliża nie tylko ewolucję firmy od jej początku, ale także tło historyczne poszczególnych, ważnych okresów. Jednym słowem wyśmienita lektura. Książka została podzielona na dziewięć rozdziałów:
Rozdział pierwszy - "Roots, Schoots, and the First Products od the A.T. Cross Company, 1800-1865";
Rozdział drugi - "A Family Concern, 1865-1880";
Rozdział trzeci - "Individual Accomplishment, 1881-1900";
Rozdział czwarty - "From Cross to Boss: The Second Stewardship, 1900-1932";
Rozdział piąty - "Depression, Recovery, War and Peace, 1932-1953";
Rozdział szósty - "The Decisive Decade, 1953-1964";
Rozdział siódmy - "Boxes of Promise, 1964-1975";
Rozdział ósmy - "Leaving Nothing to Chance, 1976-1991";
Rozdział dziewiąty - "The Stron Prevail, 1991-1995".


Tytuł: "Writing History - 150 Years of the A.T. Cross Company"
Autor: Barbara Lambert
Wydawca: A.T. Cross Company, USA
Rok wydania: 1996
Stron: 237
Format: A4, oprawa twarda

"Fountain Pen Patents 1911 to the 50s" by George Kovalenko

W moim odczuciu historia pióra wiecznego to już w tej chwili dziedzina nauki. Zanim zostanie wprowadzona na "uczelniane salony" upłynie pewnie sporo wody, ale zakres możliwości badawczych, a przede wszystkim już obecny stan wiedzy, wg mnie spokojnie wypełniłby czteroletnie studia magisterskie i zapewne nie w całości. To by dopiero było coś - magister od piór:)

Bez cienia wątpliwości jednym z obszerniejszych tematów, na którym nie jeden student by poległ, są patenty, a wraz z nimi także wzory i znaki towarowe. Dzięki panu Georgowi Kovalenko, autorowi książki "Fountain Pen Patents", mamy na rynku publikację niezwykłą, która wprowadza nas w ten niesamowity świat ludzkiej wyobraźni, kreatywności i ... historii.


"Fountain Pen Patents" nie jest pozycją dla każdego. To kompendium wiedzy pozwalające dotrzeć do materiałów źródłowych w internetowych bazach patentowych (autor w pierwszym rozdziale dokładnie wyjaśnia jak właściwie używać tego potężnego narzędzia, którym w istocie jest książka w połączeniu z komputerem z dostępem do internetu). Nie zawiera zdjęć, zaledwie kilka rysunków, ale dla zaawansowanego kolekcjonera czy pasjonata tematu jest pozycją bezcenną. Publikacja zawiera najważniejsze informacje o 4 435 patentach, 475 wzorach i 410 znakach towarowych.


Autor książki, George Kovalenko, jest kanadyjskim kolekcjonerem piór RHR (red hard rubber - wczesne, kauczukowe pióra w czerwonym kolorze). Na przygotowanie książki poświęcił ponad 10 lat żmudnej pracy. Powstało dzięki temu dzieło wybitne, bez którego trudno wyobrazić sobie poważne kolekcjonerstwo. W chwili obecnej kończy pracę nad pierwszą częścią poświęconą wczesnej produkcji piór i tym, którzy je wytwarzali. Gorąco polecam!

Autor: George Kovalenko
Tytuł: Fountain Pens Patents 1911 to the 50s, Volume 2
Wydawca: The Writing Hand Press, Kanada
Rok wydania: 2006
ISBN: 0-9781134-0-3
Stron: 303
Format: A4, oprawa twarda

Wszyscy zainteresowani nabyciem książki mogą to zrobić bezpośrednio kontaktując się z Autorem: e-mail George Kovalenko

"An Illustrated Fountain Pen History 1875 to 1960"

Naszą dzisiejszą wiedzę o piórach i ich historii zawdzięczamy między innymi takim ludziom, jak autorzy prezentowanej książki - Judy i Cliffowi Lawrence'om. Jest to pozycja o tyle inna, że prezentuje tę historię przez pryzmat działań marketingowych poszczególnych producentów, czyli mówiąc wprost - reklamę, która w momencie pojawienia się pióra w sprzedaży i jego dalszej ewolucji, najczęściej decydowała o "być albo nie być" na rynku.

Książka podzielona jest na kilka "działów", z których każdy poprzedza słowo wstępu przybliżające dany okres w ujęciu chronologicznym (istotne daty, ważne wydarzenia), po czym przez od kilku do kilkunastu stron możemy podziwiać czarno-białe reprodukcje reklam (znanych i mniej znanych producentów).

1. The Pioneering Years - 1899 to 1899
2. The Experimental Years - 1900 - 1913
3. The Self Filling Fountain Pen Takes Over - 1914 - 1920
4. Writing in Style - 1921 - 1930
5. The Gimmick Era - 1931 - 1940
6. The Streamline Period - 1941 - 1944
7. The Ballpoint Debacle - 1945 - 1952
8. The Second Gimmick Era - 1952 - 1960
9. Final Thoughts

Tytuł: An Illustrated Fountain Pen History 1875 to 1960
Autor: Judy i Cliff Lawrence
Rok wydania: 1986
Wydawca: Pen Fancier's Club, USA
Stron: 290
Format: A4, oprawa miękka.

Polecam wszystkim miłośnikom tematu.

Bibliogafia - "Pen to Paper" by Malcolm Troak

Biblioteczka doczekała się wczoraj kolejnego uzupełnienia w postaci książki Malcolma Troaka "Pen to Paper - The Story of Newhaven's Pen Factory". Chociaż zdążyłam ją tylko przejrzeć, już widzę, że będzie to fascynująca lektura, wnosząca bardzo wiele ciekawych informacji na temat produkcji piór w Anglii w latach 1921-2000. Kanwę stanowi historia fabryki piór w Newhaven, zaadoptowanej do tego celu z drewnianego baraku wojskowego w 1921 roku, która od 1941 roku stała się największym w Europie centrum produkcji piór firmy Parker. Autor książki, wieloletni jej pracownik, w niemal "bajkowy" sposób przedstawia historię ludzi związanych z tym miejscem, a w jej centrum stoi pióro wieczne, zgodnie z mottem całej książki, które brzmi:

"No man was more foolish when he had not a Pen in his hand or more wise than when he had".

(Samuel Johnson)

Książka bogato ilustrowana czarno-białymi zdjęciami, przede wszystkim ludzi, fabryki i jej wnętrz (zdjęć samych piór bardzo mało). Wiele ciekawostek, jak choćby ta, że z Newhaven wyszło sporo Parkerów Duofold Streamline złożonych z kanadyjskich części; krótka historia Valentine Pen Co., od której Parker fabrykę kupił itd. Gorąco polecam.

Tytuł: "Pen to Paper - The Story of Newhaven's Pen Factory"
Autor: Malcolm Troak
Rok wydania: 2005
Wydawca: New Anzac Publications
ISBN: 0-9539115-4-3
Stron: 143
Format: A5, miękka okładka

Literatura

Powiązanie kolekcjonerstwa (jakiegokolwiek) z literaturą tematyczną jest dla mnie oczywiste. Rzecz jasna u podstaw leży ciekawość - nie tylko ta związana z potrzebą identyfikacji poszczególnych modeli, ale także ta, nazwijmy ją - historyczna, która szuka odpowiedzi na pytania: kto?, gdzie?, dlaczego?.
Jakoś tak niepostrzeżenie książki stały się równie ważne jak pióra, a w niektórych przypadkach nawet ważniejsze. Bardzo ładnie ujął to jeden z amerykańskich kolekcjonerów, który na zapytanie o bibliografię odpowiedział:
- "też mnie zastanawia dlaczego najcenniejsze moje pióra leżą na biurku, a niektóre książki trzymam w sejfie".

Mój szczęśliwy dzień tym razem wiąże się z nadejściem wraz z pocztą jednej z perełek - "Pelikan - Schreibgerate", wydanej w 2004 roku na 75-lecie firmy. Monografia "totalna", autorstwa panów Jurgena Dittmera i Martina Lehmanna, która niemal natychmiast rozeszła się w całym nakładzie i jest praktycznie nie do zdobycia. Wraz z jubileuszowym, oryginalnym katalogiem Pelikana, wydanym w 1938 roku, stanowią jedne z najcenniejszych pozycji w mojej podręcznej biblioteczce.




Szczegółowa historia firmy oraz wszystkie modele w ujęciu tabelarycznym wraz z opisem, okresami produkcji itd. - w sumie 188 stron w formacie większym od A-4 - poezja!




Monografie to jednak rzadkość. Od początku historii pióra wiecznego powstało grubo ponad 200 publikacji książkowych na ten temat, z których znakomita większość dotyka problemu przekrojowo, mniej lub bardziej ogólnie. Dlatego wyśmienitym uzupełnieniem książek są katalogi domów aukcyjnych (Christie's, Bonhams, Philips, Bloomsbury) oraz "Domu Piór" Battersea (na górnym zdjęciu), gdzie oprócz świetnych zdjęć czasami można znaleźć ciekawe opisy, wykraczające poza nazwę modelu, rok produkcji i cenę.



Najciekawsze historie i najgłębsze rozważania, poza monografiami, znaleźć można w czasopismach tematycznych typu PenWorld, Stylus, Pennant czy Wes Journal, żeby wymienić tylko anglojęzyczne. Prekursorem ich wszystkich był Pen Fancier's Magazine, wydawany od 1977 do 1998 roku przez Judie i Cliffa Lawrence'ów.